Ders Öğretim Planı
Dersin KoduDersin AdıDersin TürüYılYarıyılAKTS
0714002182013AMPHORA MÜHÜRLERİSeçmeli245
Dersin Seviyesi
Lisans
Dersin Amacı
Antik dönemde kent devletlerinde üretilen başta zeytin yağı, şarap, tuzlu balık ve balık sosu olmak üzere, pek çok tarımsal ürün amphoralar içerisinde taşınmış ve ürünler, üretici devlet için önemli gelir kaynağı olmuştur. Bu şekilde kentler arasında gerçekleşen ticari faaliyetler, üretici devletlerin denetimi altında yürütülmüş ve bunun göstergesi olarak da amphoraların bir veya iki kulpuna mühürler basılmıştır. Özellikle Hellenistik Dönem’de, daha çok uygulanan mühürleme işlemi, Klasik Dönem’den itibaren bazı üretici kentlerde sistemli olarak gerçekleştirilmiştir. Amphora Mühürleri dersinde, amphora mühür uygulamasının nedenleri, mühürlerin içerikleri, mühürlerin özelliklerinden hareketle amphoraların kökenlerinin tespit edilmesinde mühürlerin rolü, mühürleme konusunda birbirlerinden etkilenen merkezler, mühür kronolojileri ve merkezlerin mühürleme sistemlerinin tanıtılması, amaçlanmaktadır.
Dersi Veren Öğretim Görevlisi/Görevlileri
Prof. Dr. Gonca Şenol
Öğrenme Çıktıları
1Amphoraların mühürlenmesinin nedenleri ve mühürleme uygulamalarının tanınması.
2Amphora mühürlerinin içeriği ve merkezlere veya dönemlere göre tipolojilerinin belirlenmesi. Merkezlere göre içerik farklılıklarının tespiti. Bu içeriklerden elde edilen bilgiler.
3Amphora mühürlerinin arkeolojik açıdan önemi ve epigraphik bilgi içeren eserler olarak arkeolojik tabaka veya kontekst tarihlemeye katkılarının anlaşılması.
4Farklı merkezlerin amphora mühür kronolojilerinin oluşturulmasında etkili olan faktörlerin belirlenmesi.
5Amphoralarda ilk mühür uygulamaları ve en erken mühür örneklerinin tanınması
6Mühürlü amphora üreten merkezler ve bu merkezlerin mühürlerinin özelliklerinin belirlenmesi
7Amphora mühürlerinin envanterlenmesinde dikkat edilecek hususlar hakkında bilgi edinilmesi
8Mühür kalıplarının tespit edilmesi çalışmalarının hakkında bilgi edinilmesi
9Kütüphane araştırması ve internette tarama yapabilme
10Araştırma yaptığı konuyla ilgili bilgi ve deneyimlerini yazılı olarak ifade edebilme
Öğrenim Türü
Örgün Öğretim
Dersin Ön Koşulu Olan Dersler
Yok
Ders İçin Önerilen Diğer Hususlar
Yok
Dersin İçeriği
1. Amphoraların mühürlenme nedenleri ve mühür uygulaması. 2. Çeşitli merkezlerin amphora mühürleme sistemleri. 3. Mühür formları ve içerikleri (yönetici ve fabricant isimleri, semboller, etnikler, unvanlar, edatlar, monogramlar, ligatürler) 4. Üreticiler tarafından mühür tipolojilerinin belirlenmesinde etkin olan faktörler (sikke, heykeltraşlık eserleri, ikonografik bağlantılar) 5. Doğu Akdeniz’de mühürlü amphora üretimi (Akdeniz, Karadeniz bölgeleri, Ege ve Akdeniz Adaları, Kuzey Afrika, Kıta Yunanistan, Anadolu ve Levant Bölgesindeki merkezler) 6. Sistemli mühürleme uygulayan merkezlerin mühür kronolojileri. 7. Mühürlü amphoralar tarafından taşınan ürünler. 8. Arkeolojik kontekstleri, yerleşimleri ve tarihlendirilemeyen malzemenin tarihlendirilmesinde epigrafik kanıt olarak amphora mühürlerinin kullanımı.
Haftalık Ayrıntılı Ders İçeriği
HaftaTeorikUygulamaLaboratuvar
0Dersin tanıtımı: Kapsamı, önemi ve bibliografya tanıtımıTanışma ve ders içeriğinin incelenmesi
1Amphora mühür uygulaması: Amphoraların mühürleme nedenleri ve mühürlerin içerikleri, üretici ve yönetici mühürlerinin özellikleri Okuma (G.C. Şenol 2006, s. 11-24; Doğer 1991, s. 74-79)
2Amphora mühürlerinin kronolojilerinin oluşturulmasında etken olan faktörler. Mühürlü amphoralar içerisinde taşınan ürünler. Okuma (G.C. Şenol 2006, s. 24-29; Grace 1979)
3Amphora mühürlerinin arkeolojik kontekst ve tabaka tarihlemesi açısından önemiOkuma (G.C. Şenol 2006, s. 30-34)
4Karadeniz ve Güney Rusya kıyılarındaki merkezlerde üretilen amphoraların mühürleri, mühürleme sistemleri Okuma (G.C. Şenol 2006, s. 36-53)
5Kazı laboratuarlarında bulunan örnek amphora mühürleri üzerinde çalışmalar (envanterleme, çizim, transkripsiyon ve envanter fişi oluşturma, fotoğraf çekimi)Uygulama (Kazı Laboratuarları)
6Doğu Ege Kıyılarındaki merkezlerde üretilen amphoraların mühürleri, mühürleme sistemleri Okuma (G. C. Şenol 2006, s. 53-76)
7Ara sınav
8Güney Anadolu Bölgesindeki merkezlerde üretilen amphoraların mühürleri, mühürleme sistemleri Okuma (G. C. Şenol 2006, s. 77-83)
9Kıta Yunanistan’ın Batısı ve Doğu Akdeniz Adalarındaki merkezlerde üretilen amphoraların mühürleri, mühürleme sistemleri .Okuma (G. C. Şenol 2006, s. 83-132)
10Thrakia, Kıta Yunanistan ve Peloponnessos Yarımadasındaki merkezlerde üretilen amphoraların mühürleri, mühürleme sistemleri .Okuma (G. C. Şenol 2006, s. 132-147)
11Levant Bölgesi ve Kuzey Afrika’daki merkezlerde üretilen amphoraların mühürleri, mühürleme sistemleri .Okuma (G. C. Şenol 2006, s. 147-160)
12Kazı laboratuarlarında bulunan örnek amphora mühürleri üzerinde çalışmalar (envanterleme, çizim, transkripsiyon ve envanter fişi oluşturma, fotoğraf çekimi)Uygulama (Kazı Laboratuarları)
13Dönem Semineri Sunumu
14Dönem Semineri Sunumu
15Final Sınavı
Ders Kitabı / Malzemesi / Önerilen Kaynaklar
G. C. Şenol, Klasik ve Hellenistik Dönem’de Mühürlü Amphora Üreten Merkezler ve Mühürleme Sistemleri, Ege Yayınları, İstanbul 2006. E. Doğer, Antik Çağda Ticari Amphoralar, İzmir, 1991. V. Grace, Amphoras and the Ancient Wine Trade, 1979. G. C. Şenol, İskenderiye (Mısır) Kurtarma Kazılarında Ele Geçen Hellenistik Dönem Amphora Mühürleri, E.Ü. Sosyal Bil. Ens. Kl. Ark. Anabilim dalı, İzmir, 2000 (yayınlanmamış doktora tezi). J.-Y. Empereur, “Timbres amphoriques de Crocodilopolis-Arsinoe”, BIFAO, 77, 1977, s.197-233. J.-Y. Empereur, “Les Anses d'amphores timbrées et les amphores: Aspects quantitatifs”, BCH CVI, 1982, s.219-233. J.-Y. Empereur, N. Tuna, “Hiérotélés potier Rhodien de la Pérée”, BCH CXIII 1989, s.277-299. Y. Garlan, “Les timbres amphoriques Grecques”, Académie des Inscriptions & Belles Lettres, 1993, Paris, s.181-192. Y. Garlan, Amphores et Timbres Amphoriques Grecs, Paris 2000. Şenol, G. C., Lexicon of Eponym Dies on Rhodian Amphora Stamps, Volume 1, Eponyms A, Études Alexandrines 33, Amphoralex 3, 2015. Şenol, G. C., Lexicon of Eponym Dies on Rhodian Amphora Stamps, Volume 2, Eponyms B-K, Études Alexandrines 35, Amphoralex 4, 2015. Şenol, G. C., Lexicon of Eponym Dies on Rhodian Amphora Stamps, Volume 3, Eponyms L-S, Études Alexandrines 36, Amphoralex 5, 2016. Web siteleri : www.amphoralex.org
Planlanan Öğrenme Aktiviteleri ve Metodları
Değerlendirme
Yarıyıl (Yıl) İçi EtkinlikleriAdetDeğer
TOPLAM0
Yarıyıl(Yıl) Sonu EtkinliklerAdetDeğer
TOPLAM0
TOPLAM0
Dersin Sunulduğu Dil
Türkçe
Staj Durumu
Yok
İş Yükü Hesaplaması
EtkinliklerSayısıSüresi (saat)Toplam İş Yükü (saat)
TOPLAM İŞ YÜKÜ (saat)0
Program ve Öğrenme Çıktıları İlişkisi

1

2

3

4

5

6

7

8

9

10
ÖÇ1          
ÖÇ2          
ÖÇ3          
ÖÇ4          
ÖÇ5          
ÖÇ6          
ÖÇ7          
ÖÇ8          
ÖÇ9          
ÖÇ10          
* Katkı Düzeyi : 1 Çok düşük 2 Düşük 3 Orta 4 Yüksek 5 Çok yüksek
 
Ege University, Bornova - İzmir / TURKEY • Phone: +90 232 311 10 10 • e-mail: intrec@mail.ege.edu.tr