Ders Öğretim Planı
Dersin KoduDersin AdıDersin TürüYılYarıyılAKTS
402013032015GENETICS IZorunlu355
Dersin Seviyesi
Lisans
Dersin Amacı
Bu dersin amacı, öğrencilerin genetiğin temel kavramlarını öğrenmesini, gen, genotip ve fenotip arasındaki ilişkiyi kurabilmesini, genetik konuları ile ilgili analitik düşünceye sahip olabilmesini, deneysel mantık geliştirebilmesini ve genetik problemleri çözebilmesini, Mendel kurallarını, Mendel’ den sapma gösteren durumları, kalıtım modellerini, olasılık kanunlarını, soyağaçlarını, cinsiyetin belirlenmesinin temellerini, gen bağlantısını ve kromozom haritalamasını, çekirdek dışı kalıtımı ve kromozom mutasyonlarını kavramasını ve bu konular arasındaki bağlantıları kurabilmesini sağlamaktır.
Dersi Veren Öğretim Görevlisi/Görevlileri
Assoc. Prof. Dr. N.Ülkü KARABAY YAVAŞOĞLU
Öğrenme Çıktıları
1Temel genetik kavramlarını öğrenebilme
2Kalıtımın temel ilkelerini kavrayabilme
3Moleküler biyoloji, biyokimya, istatistik gibi farklı disiplinlerin yaklaşımlarını genetik konuları ile ilişkilendirebilme
4Gen, genotip ve fenotip arasındaki bağlantıyı kurabilme
5Genetik konularını güncel hayata uyarlayabilme
6Genetik kavramlar ve deneyler arasındaki bağlantının sorgulanmasını sağlayabilme
7Genetik ile ilgili veri tabanını araştırabilme ve elde ettiği bilgileri sözlü ya da yazılı aktarabilme
8Deneysel mantık, analitik düşünce, nicel analiz ve problem çözümü arasındaki bağlantının kurulmasını sağlayabilme
Öğrenim Türü
Örgün Öğretim
Dersin Ön Koşulu Olan Dersler
Yok
Ders İçin Önerilen Diğer Hususlar
Yok
Dersin İçeriği
Genetiğe Giriş, İnterfaz ve Hücre Döngüsü, Hücre Bölünmeleri, Mendel Genetiği, Olasılık Kanunları, Soy Ağaçları (Pedigri), Mendel Genetiğinin Uzantıları, Gen Etkileşimleri, X’ e Bağlı Kalıtım, Cinsiyetin Belirlenmesi ve Eşey Kromozomları, Ökaryotlarda Gen Bağlantısı (Linkage), Mitotik Rekombinasyon, Kardeş Kromatit Değişimleri (SCE), Tetrat Analizi, Bakteri ve Bakteriyofajlarda Rekombinasyon ve Haritalama, Çekirdek Dışı Kalıtım, Kromozom Mutasyonları: Kromozom Sayısındaki Değişiklikler, Kromozom Mutasyonları: Kromozom Yapısındaki ve Düzenindeki Değişiklikler
Haftalık Ayrıntılı Ders İçeriği
HaftaTeorikUygulamaLaboratuvar
1Genetiğe Giriş: Genetik Biliminin Tarihi, Modern Biyolojinin Doğuşu, Genetikte Temel KavramlarMitoz bölünmenin incelenmesi (Soğan kök ucunda)
2İnterfaz ve Hücre Döngüsü, Hücre Bölünmeleri: Hücre döngüsü kontrol molekülleri, Kontrol noktaları, Mitoz ve mayoz bölünme, spermatogenez, oogenez, çiçekli bitkilerde gametogenezHayvan kemik iliği ve insan periferik kan preparatlarında metafaz kromozomlarının incelenmesi
3Mendel Genetiği: Mendel kanunları, monohibrit çaprazlamalar, resiprokal çaprazlamalar, test çaprazlama, dihibrit çaprazlama, fenotip ve genotip oranlarıGametogenezin (spermatogenez ve oogenez) incelenmesi (ovaryum ve testis preparatları) ve problemlerinin çözümü
4Olasılık Kanunları: Çarpım ve toplam kanunu, şartlı olasılık, olasılıkta binom açılımı, ki kare analizi, Soy Ağaçları (Pedigri): Dominant, resesif ve X e bağlı pedigrinin özellikleriMonohibrit çaprazlamalar (Test-kros, geri çaprazlama)
5Mendel Genetiğinin Uzantıları: Tam Dominantlık, Eksik (Kısmi) Dominantlık, Eşbaskınlık (Kodominansi), Multiple Alleller, İnsanlarda Doku Uyuşmazlığı, Bitkilerde Kendine Uyuşmazlık Alleleri, Letal Alleller, PleiotropiPedigri analizi ve problemler
6Gen Etkileşimleri: Discontinuous Variation, 1.Epistatik Gen İnteraksiyonları Resesif Epistasi, Dominant Epistasi, Komplemanter Gen Etkisi (Duplikat resesif genler), Engelleyici Genler (Dominant-resesif interaksiyon), Duplikat Genler, Etkisi Kümülatif Duplikat Genler, 2.Epistatik Olmayan Gen İnteraksiyonları, Komplemantasyon (Tamamlama) AnaliziAllelik ilişkiler (Dominant-resesif, kodominant, multiple ve letal alleller)
7X’ e Bağlı Kalıtım: Drosophila’ da X-bağlantısı, İnsanlarda X’e Bağlı Kalıtım, Holandric genler, Fenotip Üzerine Eşey-sınırlı ve Eşey-etkili Kalıtım, Genotip- Çevre Etkileşimi, Penetrans ve Ekspresivite, Genetik Arka Plan Etkileri, Genetik İfadenin Ortaya Çıkması, Genetik Beklenti, Genomik İmprinting İnsanlarda kan grubu tayini ve problem çözümü
8Arasınav
9Cinsiyetin Belirlenmesi ve Eşey Kromozomları: Eşeysel Farklılaşma ve Yaşam Döngüleri, Model Organizmalar, X ve Y Kromozomları, İnsanlarda Y Kromozomu ve Erkek Birey Gelişimi, Klinefelter Sendromu, Turner Sendromu, Süper dişi sendromu, Süper Erkek (Jacob's) Sendromu, İnsanlarda Eşeysel Farklılaşma, İnsanlarda Eşey Oranı, Doz Ayarlaması, Barr Cisimcikleri, Lyon Hipotezi, X İnaktivasyon Mekanizması, Drosophila’ da Eşey Belirlenmesi, Sürüngenlerde Eşey BelirlenmesiDihibrit çaprazlamalar, modifiye dihibrit oranları
10Ökaryotlarda Gen Bağlantısı (Linkage): Linkage nedir?, Krosing Over, Kiyazma Frekansı, Krosing over ve Kromozom Haritalaması, Coupling ve Repulsion, Üç Noktalı Haritalama, InterferenceX’ e bağlı kalıtım problemleri
11Mitotik Rekombinasyon, Drosophila’ da Twin spotlar, Kardeş Kromatit Değişimleri (SCE), Tetrat Analizi, Tetradlarla Rekombinasyon Haritalaması, İnsanlarda Rekombinasyonla Linkage Haritalaması, Pedigrilerle Linkage mesafesinin hesaplanmasında Lod Skor (Odds) Metodu, Somatik Hücre Hibridizasyonu ile İnsan Kromozomunun Haritalanması, Sinteni Testi Ökaryotlarda linkage, üç noktalı gen haritalaması, interferens ve uygunluk katsayısı hesaplamaları, F2 verilerinden bağlantı hesaplanması
12Bakteri ve Bakteriyofajlarda Rekombinasyon ve Haritalama: Konjugasyon, Hfr Bakteriler ve Kromozom Haritalaması, F’ Durumu ve Merozigotlar, Transformasyon, Transformasyon ve Haritalama, Transdüksiyon, Transdüksiyon ve Haritalama, Bakteriyofajlardaki Mutasyon ve Rekombinasyonlar, Rekombinasyon Analizi ve HaritalamaAscomycetes’ de tetrat analizi problemleri
13Çekirdek Dışı Kalıtım: Organel Kalıtımı, Kloroplast mutasyonları, Mitokondri Mutasyonları, Mitokondri/Kloroplast Evrimi, Endosimbiyont Teori, Mitokondriyal Genetik Hastalıklar, Enfeksiyon Tip Kalıtım, Anasal (Maternal) Etki Bakterilerde rekombinasyon ve haritalama problemleri
14Kromozom Mutasyonları: Kromozom Sayısındaki Değişiklikler, Euploidi aneuploidi, monosomi, trisomi, Down sendromu, Patau sendromu, Edwards sendromu, Warkany sendromu, İnsan Aneuploidisinde YaşayabilirlikKromozomal varyasyonlar
15Kromozom Mutasyonları: Kromozom Yapısındaki ve Düzenindeki Değişiklikler, Delesyon, Cri du Chat Sendromu, Pseudodominasi, Duplikasyon, Gen Fazlalığı, Gen Amplifikasyonu, İnversiyon, Translokasyon, Robertsonian Translokasyon, İnsanlarda Kırılgan Bölgeler, Fragile X Sendromu Laboratuar Sınavı
16Final Sınavı
Ders Kitabı / Malzemesi / Önerilen Kaynaklar
DERS KİTABI: Klug,W.S., Cummings, M.R. and Spencer, C.A. “Genetik Kavramlar” Ç ed. Öner, C ve ark. Palme Yayıncılık, Ankara, 2009. YARDIMCI KİTAPLAR: Tamarın,R. “Principles of Genetics”, Thirt Edition. Wm. C. Brown Publishers, 1991. Stansfield W.D., “Theory and Problems of Genetics”, Sc.edit.Schaum’s Outline Series,McGraw-Hill Book Compaany,New York, 1998.
Planlanan Öğrenme Aktiviteleri ve Metodları
Etkinlikler ayrıntılı olarak "Değerlendirme" ve "İş Yükü Hesaplaması" bölümlerinde verilmiştir.
Değerlendirme
Yarıyıl (Yıl) İçi EtkinlikleriAdetDeğer
TOPLAM0
Yarıyıl(Yıl) Sonu EtkinliklerAdetDeğer
TOPLAM0
TOPLAM0
Dersin Sunulduğu Dil
İngilizce
Staj Durumu
Yok
İş Yükü Hesaplaması
EtkinliklerSayısıSüresi (saat)Toplam İş Yükü (saat)
Ara Sınav122
Final Sınavı122
Derse Katılım15230
Laboratuvar15230
Problem Çözümü339
Rapor Hazırlama236
Rapor Sunma224
Bireysel Çalışma6212
Ödev Problemleri için Bireysel Çalışma236
Ara Sınav İçin Bireysel Çalışma11212
Final Sınavı içiin Bireysel Çalışma11212
Okuma11222
TOPLAM İŞ YÜKÜ (saat)147
Program ve Öğrenme Çıktıları İlişkisi

1

2

3

4

5

6

7

8

9

10

11

12

13

14
ÖÇ1              
ÖÇ2              
ÖÇ3              
ÖÇ4              
ÖÇ5              
ÖÇ6              
ÖÇ7              
ÖÇ8              
* Katkı Düzeyi : 1 Çok düşük 2 Düşük 3 Orta 4 Yüksek 5 Çok yüksek
 
Ege University, Bornova - İzmir / TURKEY • Phone: +90 232 311 10 10 • e-mail: intrec@mail.ege.edu.tr